Nesneyle Yapılan Kaba Motor Beceri Taklidi
Merhaba, taklit becerilerini bir bir ele aldığım yazılarıma devam ediyorum. Erken çocukluk döneminde ve özel eğitim sürecinde taklit, öğrenmenin en temel kapısıdır. Bir çocuğun çevresindeki bireyleri gözlemleyerek onların hareketlerini yinelemesi; yalnızca fiziksel bir hareket değil, aynı zamanda bilişsel, sosyal ve iletişimsel gelişimin ortak noktasıdır. Peki, nesneyle yapılan kaba motor beceri taklitleri tam olarak nedir, neden bu kadar önemlidir ve günlük etkinliklerde hangi hareketlere odaklanılabilir?
Nesneyle Yapılan Kaba Motor Beceriler Nedir?
Taklit gelişiminde aşamalı bir sıra takip edilir. Genellikle beden taklitleriyle başlayan bu yolculuk, nesne kullanımının işin içine girmesiyle daha somut ve eğlenceli bir boyut kazanır. Vücudun büyük kas gruplarını (kollar, bacaklar, gövde) kullanarak yapılan, denge, koordinasyon ve güç gerektiren geniş kapsamlı hareketler kaba motor hareketlerdir. Çocuğun büyük kas gruplarını kullanırken aynı zamanda bir materyal veya nesne ile ilişki kurması ise nesneyle yapılan kaba motor becerilerdir. Örneğin; sadece kollarını yukarı kaldırmak beden taklidi iken, elindeki bir topu kafa üstüne kaldırmak nesneyle yapılan kaba motor taklit kategorisine girer.
Nesneyle Yapılan Kaba Motor Taklit Örnekleri
Aşağıda birkaç örnek hareket yazdım, hem ev ortamında hem de bireysel eğitim seanslarında kolaylıkla uygulanabilecek, çocuğun büyük kas koordinasyonunu ve taklit becerilerini destekleyeceğini düşünüyorum. Bu beceriyi çalışırken yapılandırılmış yönerge ihtiyacınız varsa "Sen de yap.", "Aynısını yap." ya da "Taklit et." yönergelerini kullanabilirsiniz.
Büyük Topu İki Elle İtme: Yerde duran büyük bir pilates veya duyu topunu iki elle ileri doğru itmek.
Kutuyu İleriye Doğru Sürükleme: İçinde hafif ağırlık bulunan büyük bir kutuyu yerde ileri doğru iterek yürümek.
Minder Üzerine Zıplama: Yere konulan kalın bir minderin üzerine iki ayakla zıplamak.
Çemberin İçinden Geçme: Yere konulan büyük bir hula-hoop çemberinin ortasından adım atarak geçmek.
Legoları/Büyük Blokları Yıkma: Üst üste dizilmiş büyük yapı bloklarına iki elle vurarak devirmek.
Davula / Leğene Tokmakla Vurmak: Büyük bir davula veya ters çevrilmiş leğene baget ya da ahşap kaşıkla vurmak.
Sallanan At veya Pilates topunda Sallanma: Nesne üzerinde gövdeyi öne-arkaya sallayarak denge sağlamak.
Sepete Büyük Nesne Atma: Elindeki büyük bir peluş oyuncağı veya topu yukarıdan basket atar gibi sepete bırakmak.
Kumaş/Tül Sallama: İki elle tutulan büyük bir tülü veya kumaşı kollarla yukarı-aşağı sallayarak dalgalandırmak.
Büyük Peluş Oyuncağa Sarılmak: İki kolu tamamen açarak dev bir ayıya veya yastığa sıkıca sarılmak.
Çemberi Havaya Kaldırma: İki elle tutulan hula-hoop çemberini başının üstüne doğru kaldırmak.
Minder/Yastık Taşıma: Büyük bir koltuk yastığını iki kolla kucaklayarak odanın bir ucundan diğerine taşımak.
Plastik Labutlara/Şişelere Top Yuvarlama: Yerde duran büyük plastikten şişelere doğru büyük boy topu yuvarlayarak devirmek.
Yere Serili Bezle Yer Silme: Yere konulan büyük bir bezi ayakta gövdeyi eğerek veya emekleme pozisyonunda ileri-geri hareket ettirmek.
Sopayla İleriye Dokunmak: Uzun bir duyusal sopayı iki elle tutup öndeki bir hedefe doğru uzatmak.
Büyük Kovayı Ters Çevirmek: İçi hafif nesnelerle dolu büyük bir kovayı iki elle kaldırıp yere boşaltmak.
Denge Tahtasında / Çizgide Nesneyle Yürümek: Elinde büyük bir nesne tutarken yerdeki hizada veya denge tahtasında adım atmak.
Bayrak/Sopa Sallamak: Büyük bir bayrağı veya sopayı tüm kolu kullanarak sağa-sola geniş açıyla sallamak.
Baskı Oyunu (Gövdeyle Sünger Bastırma): Yerdeki büyük bir süngerin üzerine iki elle tam ağırlık vererek basmak.
Tünelden Nesne İle Emekleyerek Geçmek: Sırtına veya eline aldığı bir nesneyle oyun tünelinin içinden emekleyerek geçmek.
Siz de çocuğunuzun veya öğrencinizin mevcut gelişim seviyesine uygun materyalleri seçerek bu hareketleri çalışabilir, taklit becerilerini kademeli olarak eğlenceli oyunlara dönüştürebilirsiniz. Herhangi bir oyunun içinde rahatlıkla sergilenebilecek hareketler olduğu için keyif alacağınıza eminim.
Umarım fikir veren bir yazı olmuştur. Haftaya görüşmek üzere, sevgiler.